Andrij Ozejczuk o Rozporządzeniu UE 305
Andrij Ozejczuk, dyrektor firmy inżynieryjno-budowlanej Rauta, przewodniczący rady dyrektorów Stowarzyszenia „Ukraińskie Centrum Budownictwa Stalowego” Co przewiduje Rozporządzenie 305? Od 1 stycznia 2023 roku w Ukrainie obowiązuje ustawa „O udostępnianiu wyrobów budowlanych na rynku”, która wdraża normy rozporządzenia UE 305/2011 i istotnie zmienia wymagania dotyczące bezpieczeństwa i jakości materiałów budowlanych. Do 1 stycznia 2026 roku wszyscy
Andrij Ozejczuk, dyrektor firmy inżynieryjno-budowlanej Rauta, przewodniczący rady dyrektorów Stowarzyszenia „Ukraińskie Centrum Budownictwa Stalowego”
Co przewiduje Rozporządzenie 305?
Od 1 stycznia 2023 roku w Ukrainie obowiązuje ustawa „O udostępnianiu wyrobów budowlanych na rynku”, która wdraża normy rozporządzenia UE 305/2011 i istotnie zmienia wymagania dotyczące bezpieczeństwa i jakości materiałów budowlanych. Do 1 stycznia 2026 roku wszyscy ukraińscy producenci muszą w pełni dostosować się do wymagań nowej ustawy.
Uchwała Rady Ministrów nr 426 rozszerza działanie ustawy na niemal wszystkie wyroby budowlane – od elementów mocujących po kominy.
Nowy system deklarowania w Ukrainie
Główna różnica między nowym rozporządzeniem a poprzednim, obowiązującym od 2006 roku, polega na odwołaniu do europejskich norm produkcji materiałów budowlanych. Od teraz ukraińscy producenci muszą deklarować zgodność swoich wyrobów z normami europejskimi i ponosić pełną odpowiedzialność za ich jakość.
Wcześniej jakość wyrobów potwierdzano certyfikatami według norm ukraińskich lub warunkami technicznymi (TU), które pozwalały wypuszczać wyroby niskiej jakości. Producentom wystarczyło zarejestrować własne TU lub uzyskać certyfikat akredytowanej organizacji, zdejmując z siebie znaczną część odpowiedzialności za właściwości materiałów.
Wraz z przyjęciem nowej ustawy producenci są zobowiązani sporządzać deklaracje zgodności w oparciu o wymagania zharmonizowanych norm europejskich. Muszą również zapewnić stałą kontrolę jakości w produkcji i przyjąć pełną odpowiedzialność za zadeklarowane właściwości.
Korzyści z wdrożenia Rozporządzenia 305
· Poprawa jakości materiałów budowlanych. Nowe wymagania zobowiązują producentów do przestrzegania norm europejskich, co gwarantuje wyższy poziom jakości i bezpieczeństwa wyrobów.
· Ochrona praw konsumentów. Wprowadzenie jednolitego systemu kontroli jakości i mechanizmu odpowiedzialności zapewni nabywcom jasne kryteria wyboru oraz narzędzia oddziaływania na nieuczciwych producentów.
· Wejście na rynek UE. Dzięki ujednoliconemu systemowi certyfikacji ukraińskie firmy będą mogły eksportować swoje wyroby do Europy bez dodatkowych procedur badań i potwierdzania zgodności.
· Przejrzystość rynku materiałów budowlanych. Deklaracje zgodności muszą być rejestrowane w Jednolitym Państwowym Systemie Elektronicznym w dziedzinie budownictwa, co będzie sprzyjać otwartości i zaufaniu między producentami, konsumentami i organami państwowymi.
Ryzyka wdrożenia Rozporządzenia 305
· Zaostrzenie konkurencji. Europejscy producenci zyskują możliwość swobodnego wejścia na ukraiński rynek bez dodatkowej certyfikacji, co może wywierać presję na krajowych producentów.
· Zamknięcie części przedsiębiorstw. Firmy z przestarzałym wyposażeniem mogą nie spełniać nowych norm, co zmusi je do inwestowania w modernizację lub zaprzestania działalności. Według szacunków ekspertów to ryzyko będzie dotyczyć nie więcej niż 1% mocy produkcyjnych Ukrainy i nie wpłynie znacząco na branżę.
Zmiany w prawie europejskim
27 listopada 2024 roku Unia Europejska przyjęła nowe Rozporządzenie nr 2024/3110, które zastępuje poprzednie Rozporządzenie nr 305/2011. Weszło ono w życie 7 stycznia 2025 roku i przewiduje okres przejściowy trwający 1 rok. Właśnie na Rozporządzeniu 305/2011 opierała się ukraińska ustawa „O udostępnianiu wyrobów budowlanych na rynku”.
Główne zmiany w rozporządzeniu UE z 2024 roku:
· Podwyższenie wymagań środowiskowych. Producenci są zobowiązani oceniać cykl życia materiałów budowlanych oraz ich ślad węglowy, co sprzyja ponownemu wykorzystaniu i recyklingowi zasobów.
· Wprowadzenie cyfrowych paszportów produktów. Ukraińska ustawa częściowo uwzględnia tę normę, ponieważ wymaga rejestracji deklaracji w Jednolitym Państwowym Systemie Elektronicznym w dziedzinie budownictwa.
· Uproszczenie wymagań dla małych i średnich przedsiębiorstw w zakresie udostępniania wyrobów budowlanych na rynku.
· Zaostrzenie nadzoru rynku. Organy kontrolne otrzymały więcej uprawnień do sprawdzania jakości wyrobów, a także mechanizmy szybkiego wycofywania z rynku towarów niespełniających norm.
Wnioski
Przejście ukraińskich producentów na pracę zgodną z wymaganiami nowej ustawy jest ważnym krokiem w zbliżeniu z UE. Nowe zasady będą zachęcać biznes do doskonalenia procesów produkcyjnych i inwestowania w modernizację, co podniesie jakość wyrobów i poszerzy możliwości krajowych producentów na rynku europejskim.